0
Koffie fines: wat zijn het en hoe voorkom je ze zoveel mogelijk?
23 maart 2023 Door 1050 Views

Koffie fines: wat zijn het en hoe voorkom je ze zoveel mogelijk?

Wie nooit zelf filterkoffie zet of zich niet verdiept in het proces, heeft waarschijnlijk nog niet eerder van fines gehoord. Maar specialty coffee lovers die dat wél doen, hebben er ongetwijfeld mee te maken gehad. Vaak tot hun ongenoegen. Want fines zijn niet per se koffiedeeltjes die je graag in je filterkoffie wil hebben. Maar wat zijn fines dan precies? En als ze niet veel goeds doen voor je filterkoffie, hoe kun je ze dan zoveel mogelijk voorkomen?

Fines: de allerkleinste deeltjes in je filterkoffie

Een van de eerste stappen die je zet als je filterkoffie wil maken, is het malen van je koffiebonen. Zonder gemalen koffiebonen komt er namelijk geen kopje koffie voor je neus. Als je koffiebonen gaat malen, dan stel je een bepaalde maalgraad in op de bonenmaler. De maalgraad is de afstand tussen de maalschijven van de maler. Die bepaalt hoe fijn of hoe grof de bonen worden gemaald. De allerfijnste gemalen deeltjes van koffie heten ‘fines’. Er is geen vaste maattabel die bepaalt hoe klein een deeltje moet zijn om ‘fine’ te worden genoemd – hoewel veel experts zeggen dat het om deeltjes gaat die kleiner zijn dan 100 micrometer in diameter (0,1 millimeter). Fines kunnen zichtbaar zijn op de bodem van je koffiekopje, nadat je je koffie hebt opgedronken.

Niet in je filterkoffie, wel in je espresso

Fines in filterkoffie zijn niet per se positief. Ze kunnen namelijk het filter verstoppen, waardoor de extractie van de koffie vertraagt. Er vindt dan overextractie plaats en daardoor smaakt de koffie heel bitter. Dat wil je over het algemeen niet voor een filterkoffie; daarvoor wil je juist dat de smaken mooi in balans zijn. Fines doen daarentegen wel veel goeds voor espresso. Dat zit zo: de extractietijd van espresso is veel korter dan die van filterkoffie. Daardoor berust de extractie niet op diffusie (oplossing van de deeltjes – wat wel bij filterkoffie gebeurt), maar alleen op erosie van de oppervlakten van de koffiedeeltjes. De grotere oppervlakten van fines zijn in dit geval essentieel om een goede espresso te zetten. Je krijgt dan die kenmerkende, bittere smaak, die je in het geval van een espresso juist wel wil.

Fines zoveel mogelijk voorkomen

Fines zijn onvermijdelijk als je filterkoffie zet. Er zal namelijk altijd wel inconsistentie zijn in de maling van de bonen, waardoor ze alsnog door het filter raken en in je koffie belanden. Toch zijn er een aantal manieren waarop je de kans op fines in je filterkoffie verkleint. Of dat er wel fines zijn, maar dat je ze nauwelijks opmerkt. Zorg er bijvoorbeeld voor dat de maalschijven van je bonenmaler scherp zijn, dat ze goed zijn uitgelijnd en dat ze in een grovere stand staan. Zet je koffie bovendien altijd met verse koffiebonen van hoogwaardige kwaliteit. Ook dat wil het aantal fines in je kopje verminderen. En tot slot kun je proberen om de gemalen koffie te zeven en zo de allerkleinste deeltjes te verwijderen. Dat vraagt wat werk (en dus geduld), maar zo kom je wel weer een stapje dichter bij dat perfecte kopje filterkoffie.

Veelgestelde vragen

Wat zijn fines in filterkoffie?

Fines zijn de allerkleinste deeltjes die ontstaan als je koffiebonen maalt. Er bestaat geen vaste maattabel die aangeeft hoe klein een deeltje moet zijn om een fine te worden genoemd, maar over het algemeen gaat het om deeltjes die kleiner zijn dan 100 micrometer in diameter (0,1 millimeter).

Er zijn een aantal dingen die je kunt doen om zo min mogelijk fines in je filterkoffie te krijgen. Zorg bijvoorbeeld voor scherpe en goed uitgelijnde maalschijven voor je bonenmaler. Zet de maalstand wat grover, dan verklein je de kans dat de kleine deeltjes door het filter heen komen. Zitten er toch nog veel fines in je gemalen koffie? Dan kun je de koffie proberen te zeven en zo de allerkleinste deeltjes te verwijderen.

Fines kunnen het koffiefilter verstoppen, waardoor het extractieproces vertraagt en overextractie plaatsvindt. Daardoor kan je filterkoffie bitter smaken.

De laatste blogposts

Populaire producten

Hario V60 Buono 1.2L Zilver

Hario V60 Buono 1.2L – Zilver

De Hario V60 Drip Kettle Buono is de ideale waterketel voor filterkoffie. Geschikt voor vrijwel iedere warmtebron. Perfect voor de beginner.

Op voorraad
47,95
Fellow Stagg EKG White

Fellow Stagg EKG – Wit

De Fellow Stagg EKG is dé perfecte elektrische waterketel voor iedere (thuis)barista. Tot op de graad nauwkeurig. En in maagdelijk wit.

Op voorraad
162,50
Sage The Barista Express

Sage The Barista Express

Sage The Barista Express is de eerste koffiemachine van Sage met ingebouwde bonenmaler, dosering en extractie. Perfect voor beginners en experts.

Op voorraad
729,90
Acaia Lunar 2021 Black

Acaia Lunar 2021 weegschaal

De Acaia Lunar, hetzelfde strakke en stijlvolle ontwerp, maar nu in een kleiner en compacter formaat. Verkrijgbaar in Zwart, Zilver of Wit.

Op voorraad
309,00
Comandante C40 MK4 - American Cherry

Comandante C40 MK4 – American Cherry

De nieuwste Comandante C40 MK4 Nitro Blade handmolen, in een American Cherry kleur. Standaard geleverd met een glazen en een plastic potje.

Uitverkocht
249,00
AeroPress Clear

AeroPress Clear

De allernieuwste versie van de AeroPress; de AeroPress Clear. Dezelfde gepatenteerde techniek, nu in een kristalhelder transparant jasje.

Op voorraad
58,95
AeroPress - Original

Aeropress Coffee Maker

Verse filterkoffie met één duw! De AeroPress Coffee Maker is de ideale filter zetmethode voor thuis. Geschikt voor 1 tot 2 kopjes per keer.

Op voorraad
33,00
Chemex Classic Coffee Maker - 6 kops

Chemex Classic Koffiemaker 6 kops

De Chemex Classic Koffiemaker 6 kops is de meest populaire variant. Perfect voor 4 tot 6 koppen koffie per keer.

Op voorraad
41,95
Hario V60 02 glazen dripper VDG-02B

Hario V60 Glazen Dripper 02 – VDG-02B

Deze Hario V60 dripper is uitgevoerd in glas en afgewerkt met een zwart plastic voet en houder. Maat 02, dus geschikt voor 2-4 kopjes.

Op voorraad
21,00
Comandante C40 MK4 - Liquid Amber

Comandante C40 MK4 – Liquid Amber

De nieuwste Comandante C40 MK4 Nitro Blade handmolen, in een Liquid Amber kleur. Standaard geleverd met een glazen en een plastic potje.

Op voorraad
249,00
Clever Dripper 500ml

Clever Dripper 500 ML

De Clever Dripper 500ml Large is de grote variant. Geschikt voor 2 - 4 kopjes. Een van de eenvoudigste zetmethodes. In grijs, sepia of transparante kleur.

Op voorraad
24,95
Moccamaster KGB Select Forest Green

Moccamaster KBG Select

De Moccamaster KBG Select doet door z'n retro looks denken aan een oldschool koffiezetapparaat. De smaak van de koffie is echter van topklasse.

Op voorraad
219,00259,00