Fairtrade vs. direct trade: wat is het verschil?
18 januari 2023 Door 37 Views

Fairtrade vs. direct trade: wat is het verschil?

Op pakken koffiebonen zie je tegenwoordig allerlei soorten koffiekeurmerken en -labels staan. Handig, want zo weet je tenminste een beetje wat voor soort koffiebonen je in huis haalt. Een van de bekendste is het Fairtrade-keurmerk. Wat we ook steeds vaker zien: het Direct Trade-label. Wat is eigenlijk precies het verschil hiertussen?

Het Fairtrade-keurmerk

Het Fairtrade-keurmerk is voornamelijk in het leven geroepen om armoede onder koffieboeren tegen te gaan. Want hoe je het ook wendt of keert, veel koffieboeren krijgen geen eerlijke prijzen voor het product dat ze verbouwen. Koffiehandelaren en supermarkten drukken de prijzen die ze betalen voor de koffie zoveel mogelijk naar beneden, om er zelf zoveel mogelijk winst uit te slepen. Met als gevolg dat de koffieboeren er vrijwel niets aan overhouden – en daardoor amper rondkomen.

Wat betekent het precies als je pak koffiebonen een Fairtrade-keurmerk bevat?

Het Fairtrade-keurmerk is een internationaal keurmerk dat hoge eisen stelt aan productie- en leefomstandigheden en prijzen van producten, bijvoorbeeld van koffie en koffieboeren. De organisatie die achter het Fairtrade-keurmerk zit, voert controles uit en informeert consumenten over het product. Zie je dit keurmerk op de verpakking staan, dan weet je:

  • dat de leverancier een minimumprijs voor het product aan de koffieboer heeft betaald;
  • dat de leverancier een premie heeft betaald aan de coöperatie waar de koffieboer lid van is. Met het geld dat de coöperatie krijgt, kunnen bijvoorbeeld nieuwe machines worden aangeschaft.

Het Direct Trade-label

Een product met een Direct Trade-label verzekert je ervan dat er sprake is geweest van direct contact met de koffieboer, of dat de schakelketen in ieder geval transparant was. Nu denk je waarschijnlijk: waarom is dat zo belangrijk? Je staat er misschien niet direct bij stil, maar tussen de koffieboer en de koffiebrander zitten een heleboel schakels. Dat zijn partijen die zich bemoeien met het hele proces. Die schakels kosten niet alleen veel geld, maar zijn ook (negatief) van invloed op de kwaliteit van de koffie. Ook hiervan is het gevolg dat de koffieboer uiteindelijk veel te weinig betaald krijgt voor zijn product.

Wat betekent het precies als je pak koffiebonen een Direct Trade-label bevat?

Heb je een koffieproduct met een Direct Trade-label in handen, dan weet je dat er:

  • sprake is geweest van direct contact tussen de koffieboer en de koffiebrander;
  • of dat er wel schakels in de keten zaten, maar dat die keten in ieder geval transparant was;
  • en dat de koffieboer uiteindelijk een eerlijke prijs heeft gekregen voor zijn product.

Vaak hebben de koffieboer en koffiebrander goede afspraken kunnen maken over de kwaliteit van het product. Daardoor is de kwaliteit van koffie met een Direct Trade-label meestal erg goed.

Fairtrade vs. Direct Trade: het verschil en de overeenkomst

Koop je een pak koffie met een Fairtrade-keurmerk? Dan weet je zeker dat de handel is gecontroleerd door een onafhankelijke organisatie. In Nederland is Max Havelaar de organisatie die bepaalt welke producten (dus ook koffie) het Fairtrade-keurmerk mogen dragen. Bij het Direct Trade-label is er geen sprake van een onafhankelijke organisatie die controleert of er aan bepaalde regels zijn voldaan. Dat maakt dat Direct Trade geen keurmerk is, maar een label. Fairtrade daarentegen is wel een keurmerk.

Aan de andere kant ben je er bij een product met een Direct Trade-label wel van verzekerd dat er inzicht is in de hele keten, en dat er in de meeste gevallen sprake is van direct contact met de koffieboer. Dat is niet het geval bij koffie met een Fairtrade-keurmerk. Dit betekent bij Direct Trade ook dat een koffiebrander meer invloed heeft op de kwaliteit van het product – meer dan bij Fair Trade. En dat merk je dus ook aan de kwaliteit van de koffie.

Er is een belangrijke overeenkomst tussen Fairtrade en Direct Trade, en dat is dat er bij beide gestreden wordt voor een eerlijke prijs voor de koffieboer. Helaas is het nog maar de vraag of dat altijd goed lukt. Vandaag de dag zijn koffieprijzen vaak nog steeds erg laag. En er is meer twijfel, bijvoorbeeld of Fairtrade wel zo eerlijk is.

Veelgestelde vragen

Wat is Fairtrade koffie?

Fairtrade koffie is koffie die voldoet aan bepaalde eisen voor leefomstandigheden, productieomstandigheden en prijsafspraken. Dat wordt gecontroleerd door een onafhankelijke organisatie. In Nederland is dat Max Havelaar. Zie je een product met een Fairtrade-keurmerk, dan weet je dat de boer een eerlijke prijs heeft gekregen voor zijn product.

Direct Trade houdt in dat er directe onderhandeling over het product met de koffieboer is, zonder tussenkomst van andere partijen. Of dat er wel tussenliggende schakels zijn, maar dat het hele proces transparant verloopt. Daardoor krijgt de koffieboer uiteindelijk een betere prijs voor zijn product.

Een nadeel aan Fairtrade en Direct Trade koffie is dat het vaak duurder is dan koffie zonder dit keurmerk of label. Aan de andere kant ben je er daardoor wel zeker van dat de koffieboer een eerlijke(re) prijs voor zijn product heeft gekregen. Dus is het wel een nadeel? 🤔

De laatste blogposts

Nieuwe koffiebars, recepten & winacties?

Dat wil jij toch ook? Lekker makkelijk! Twee keer per maand onze nieuwsbrief in je inbox. Met tips voor nieuwe koffiebars, exclusieve winacties en de lekkerste koffie recepten.